Toespraak vrijdag 26 april 2013: Gros op os

Welkom op deze Cromme Leeck avond.
Welkom aan onze donateurs, belangstellenden, zangers en musici.
Gros op os is het thema van vanavond.
Gros - trots, want we zijn trots op de drie dorpen die tot ons werkgebied horen: Nibbixwoud, Wognum
en Zwaagdijk West.
Trots op de mensen die er wonen en werken en feest vieren, op de initiatieven die er worden genomen,
op de muziek die er wordt gemaakt en de liederen die er worden gezongen.
Van dat laatste zijn we vanavond getuige.

Want deze openingsavond van de Cromme Leeck en het Huis van Oud heeft het karakter van een
feestavond.
Na de officile zaken is het tijd voor muziek, zang en cabaret.
Jullie kunnen voor de pauze genieten van Chris en Hetty Beasjou en Susan uit Zwaagdijk West, van Piet
Meester, Koos Blauw en Jaap Clay uit Wognum, van Gerard de Graaf uit Wognum en van Gerard Broersen
en Jan Commandeur uit Nibbixwoud.
Na de pauze treden voor u op de groep Zus en de jos, Nienke en Lynn Meester uit Wognum en Theo
Boots en Ingmar Berkhout uit Nibbixwoud. Dit alles onder de technische leiding van Koos Blauw, met hulp
en steun van Simon Oud!

Maar nu eerst uw aandacht voor de oorkonde van 2013.
Vrijwel ieder jaar reikt De Cromme Leeck een oorkonde of een enkele keer meerdere oorkondes uit. Die
oorkonde is bestemd voor personen die hun huis op een historisch verantwoorde manier gerestaureerd,
verbouwd of herbouwd hebben zodat het dorpsbeeld erdoor verfraaid wordt. Die verbouwing, herbouw of
restauratie moet in het voorafgaande jaar plaatsgevonden hebben.

Voordat ik de oorkonde uitreik, wil ik u kort iets vertellen over de betreffende restauratie. Die is namelijk
niet zo opvallend. Jullie zullen echt goed moeten kijken wanneer jullie naar het Huis van Oud rijden.
Aan de Grote Zomerdijk 17 in Wognum staat sinds 1896 de boerderij 'Res Non Verba' ('Geen woorden
maar daden'), bestaand uit een langwerpig bedrijfspand met woning onder een zadeldak. Daarachter
staat  een schuurstolp, die waarschijnlijk uit de jaren twintig dateert. Het voorste pand is gebouwd voor
de akkerbouw en had dan ook een groot achterhuis met verschillende ruimtes voor de opslag van uien,
wortelen, bieten etc. En natuurlijk een flinke paardenstal. Later stonden hier koeien in een zogenoemde
Zuid-Hollandse stal.
De stolpschuur was altijd bedoeld voor de veeteelt. Bij het bedrijf hoorde 24 ha land.
De eigenaar was de familie Meurs uit Medemblik. Zij verpachtten het bedrijf.
Jan Meurs was voor de oorlog exporteur van groente en fruit, o.a. naar Duitsland. Daar kwam hij in
boerderijen met een open nok, een lichtkap, tegen en hij verbaasde zich over de lichtinval die dat
opleverde. Dus besloot hij in de jaren dertig zijn twee boerderijen, aan de Zomerdijk in Wognum en in de
Schermer, ook te voorzien van zo'n lichtkap. Een houten constructie voorzien van ramen met ruitvormige
roeden en een dak met bitumen. Op een lastig bereikbare en dus moeilijk te onderhouden plek!
In 1961 werd de familie Wiering uit Zwaagdijk de nieuwe pachter. In 1981 konden zij het bedrijf kopen
van de erven Meurs. Er is in de loop der jaren enorm uitgebreid, met loopstallen en een roterende
melkstal. Toch bleven de oude gebouwen volop in gebruik: hooi en stro op de enorme zolder van het
voorhuis; kalveren, jongvee en een (tot 2004 gebruikte) melkstal in de schuurstolp.
De oude gebouwen vergen natuurlijk veel onderhoud en het is dan ook te waarderen dat Jacko Wiering,
de huidige eigenaar, zich de moeite getroost heeft om vorig jaar de slecht bereikbare lichtkap op te
knappen. Sjon Limmen heeft plexiglazen ruiten aangebracht en op het dak zijn dakpanplaten gemonteerd.
Zo kan de lichtkap er weer tientallen jaren tegen!

Een boer die nog volop gebruikmaakt van en investeert in zijn stolp, moet je met een lantaarntje zoeken.
De Cromme Leeck heeft daarom besloten om de oorkonde in 2013 uit te reiken aan Jacko en Anja
Wiering, voor het opknappen van de lichtkap op de stolpschuur. 

Er is de afgelopen maanden hard gewerkt bij de Cromme Leeck en het Huis van Oud.
Leden van de redactiecommissie hebben zich ingezet om het jaarboek samen te stellen, vrijwilligers
hebben het huis en de stallen schoongemaakt en de leden van de tentoonstellingscommissie hebben voor
een prachtige opstelling gezorgd.
De firma Loos heeft het houtwerk geschilderd, dus alles ziet er weer keurig uit.
Klaar voor een nieuw seizoen. Daarover hebt u kunnen lezen in  uw nieuwsbrief. Ik wijdt hier verder niet
over uit: er is weer van alles te zien en te beleven.
In maart hebben we voor het eerst een kinderpartijtje georganiseerd: het was een succes! Van harte
aanbevolen dus!

Op de stallen staat de tentoonstelling Op roet opgesteld. Het is een origineel en kleurig geheel van
fietsen, brommers, wagens en koffers. In de vitrinekasten onder meer materiaal van garage bedrijf Kuip,
miniatuurvoertuigen en kleinere reisartikelen. Fraaie fotos verlevendigen het geheel. Zeer de moeite
waard om te bekijken.  U bent zondag al welkom, vanwege de sterrit al vanaf tien uur.
Ik wil de leden van de tentoonstellingscommissie van harte bedanken. Het zijn: Gerda van Baar, Conny
Stam, Marlne Schouten en Margo Wilcke.


Dan het jaarboek! Het is weer een prachtig boekwerk geworden.
Als eerste dank ik Jan Willem Bijl voor de opmaak en de vormgeving.
Wat zijn we blij met zon professional!

Op de kaft van het jaarboek staat een Phaeton, een ouderwetse auto, met inzittenden. Het is kermis in
Nibbixwoud. De auto staat voor De Beukenhoeve, de boerderij waaraan een verhaal gewijd is in het boek.
De auto legt ook een link met onze tentoonstelling.
Op roet heet die. En staltje is ingericht met materiaal van de firma Kuip, die van 1799 tot 1999 gevestigd
was hier aan het begin van de Oosteinderweg. Het was een wagenmakerij en later een
carrosseriebedrijf. Als trefwoorden noem ik: het maken van wagens, karren, bussen, vrachtwagens, de
exploitatie van een buslijn, reparatie en verhuur van autos, rijwielhandel. Voorwaar, als dit niet bij Op
roet hoort
Het leek ons daarom goed om het eerste jaarboek te overhandigen aan een vertegenwoordiger van de
familie Kuip, die hier nog heel dichtbij woont.
Kees Kuip, wil je samen met Joke, naar voren komen?
Graag wil ik jullie het eerste exemplaar van het jaarboek 2013 overhandigen.

Iedereen kan na afloop van de avond het jaarboek mee naar huis nemen. De tafel met boeken staat
achter in de zaal.
En natuurlijk zijn jullie allemaal welkom zondag aanstaande van tien tot vijf uur bij het Huis van Oud.
Op het pad zal een oude vrachtwagen van Simon Loos te zien zijn.
Zondag 5 mei stelt Piet Blaauw zijn racecircuit op. Iedereen kan dan zijn racekunsten vertonen.

Graag kondig ik u nu aan: Gros op os!
Artiesten waar we gros op benne!
26 april 2013